Depozito İadesinde Güncel Değer Ne Anlama Gelir?
Kira sözleşmesi sona erdiğinde iade edilecek tutarın belirlenmesi, eskiden sadece kağıt üzerindeki rakamlara bakılarak ya da belirlenen ilk kira üzerinden yapılabiliyordu. Ancak Yargıtay’ın emsal karar niteliğindeki son hükmüyle, “Esas olan kiralanan tarihteki değil, güncel depozito tutarıdır” diyerek iade edilecek bedelin enflasyon karşısında erimemesi gerektiğine hükmetti. Alınan karara göre kiracı taşınırken ödediği depozito üzerinden değil, güncel ödediği kira tutarı üzerinden depozito iadesi alacak.
Borçlar Kanunu ve Banka Hesabı Zorunluluğu
Hukuki altyapıya bakıldığında, Borçlar Kanunu aslında sürecin nasıl işlemesi gerektiğini net bir şekilde tanımlıyor. Kanun maddeleri, güvence bedelinin vadeli bir tasarruf hesabına yatırılmasını ve kiracı ile ev sahibinin ortak rızası olmadan çekilememesini öngörüyor. Ancak uygulamada mülk sahipleri parayı genellikle elden alıyor veya kendi şahsi hesaplarında tutuyor. Paranın vadeli bir hesapta değerlenmemesi ve ev sahibinin uhdesinde kalması, enflasyon farkı oluştuğunda kiracının zarar görmesine neden oluyor. Yargıtay, yasal zorunluluğa rağmen parayı vadeli hesaba yatırmayan mülk sahibinin, ortaya çıkan değer kaybından sorumlu olduğunu belirtiyor. Dolayısıyla bankaya yatırılmayan depozitoların iadesinde, sadece ana para değil, paranın ulaştığı güncel değer talep edilebiliyor.
Ev Sahibi ve Kiracı Anlaşmazlığı Nasıl Çözülür?
Sözleşme sonunda tarafların anlaşamaması durumunda süreç genellikle arabuluculuk ofislerinde veya mahkeme koridorlarında son buluyor. Ev sahibi kiracı anlaşmazlığı konularının başında gelen depozito iadesinde izlenmesi gereken yollar şunlardır:
- Taraflar öncelikle arabulucu nezdinde bir araya gelerek güncel ekonomik veriler ışığında bir iade rakamı belirlemeye çalışır.
- Anlaşma sağlanamazsa kiracı, paranın alım gücündeki kaybı kanıtlayarak dava açma yoluna gider.
- Mahkeme, bilirkişi raporları doğrultusunda paranın o günkü değeri ile bugünkü değeri arasındaki farkı hesaplar ve iade tutarını belirler.
- Mülk sahibi, parayı yasal faiz getirecek bir hesapta tutmadığını ispatlayamazsa, güncel değer üzerinden ödeme yapmakla yükümlü tutulur.
Depozito Faizi ve Enflasyon Farkı Hesaplanması
İade edilecek tutarın belirlenmesinde sadece TÜFE oranları değil, altın, döviz kurları ve asgari ücret artışları gibi çeşitli ekonomik göstergeler de dikkate alınabiliyor. Amaç, kiracının verdiği paranın ekonomik karşılığını tam olarak geri alabilmesidir. Depozito faizi işletilmediği durumlarda, kiracının parası ev sahibi tarafından kullanılmış sayılıyor ve bu durum sebepsiz zenginleşme olarak değerlendiriliyor. Yargı organları, kiracının parasının pul olmasını engellemek adına, iade anındaki en yüksek banka mevduat faizi getirisi veya benzer yatırım araçlarının getirilerini baz alarak bir güncelleme yapılmasını öngörüyor.
Profesyonel Mülk Yönetimi ile Riskleri Önlemek
Tüm bu hukuki süreçler, mülk sahipleri için karmaşık ve riskli olabilir. Geleneksel kiralama yöntemlerinde yapılan hatalar, yıllar sonra büyük tazminatlar veya dava masrafları olarak geri dönebilir. Profesyonel bir destek almak, sözleşmelerin güncel yasalara uygun hazırlanmasını, depozitoların kanuna uygun şekilde vadeli hesaplarda tutulmasını ve tahliye süreçlerinin sorunsuz yönetilmesini sağlıyor. Ehane gibi sistemler, kiracı ve mülk sahibi arasındaki ilişkiyi şeffaf bir zemine oturtarak, her iki tarafın da hak kaybı yaşamasının önüne geçiyor. Profesyonel mülk yönetimi sayesinde, finansal ve hukuki süreçler uzmanlar tarafından takip edildiği için, sonradan çıkabilecek anlaşmazlıklar en başından engellenmiş oluyor. Ehane, uçtan uca sunduğu yönetim hizmetiyle sizi olası dava süreçlerinden ve zaman kaybından kurtarır. Mülkünüzü riske atmayın, profesyonel yönetimle huzurlu bir kiralama süreci yaşayın. Hemen Ehane ile tanışın, gayrimenkulünüzü güvenle geleceğe taşıyın.
